Zuurdesem starter
Dec. 6th, 2025 09:38 am![[personal profile]](https://www.dreamwidth.org/img/silk/identity/user.png){kind=small}
janestarzAangespoord door verschillende videos op YouTube, een Bak-a-long forumdraadje op Ravelry, het gevoel dat de wereld in de fik staat en WO III niet ver weg meer is, Lenny's enthousiaste verhalen, en ons prachtige nieuwe huis met een tuin waar ik straks een mooie moestuin in kan maken, werd mijn interesse gewekt voor zuurdesembrood. En fermenteren. En wecken en inmaken.
Toen ik een video op YouTube vond over hoe de kwaliteit van brood enorm veranderd is sinds de middeleeuwen, en hoe de manier waarop meel tegenwoordig gemaakt en bewerkt wordt de kwaliteit van ons brood ernstig heeft verminderd was ik om. Dat filmpje suggereerde dat de verandering in hoe brood gemaakt wordt mogelijk weer leidt tot allerlei spijsverteringsproblemen, glutenallergie etc. Een heel interessant filmpje wat ik kan aanraden om te kijken! En toen was ik overstag. Alhoewel een brood van de Aldi meer dan de helft goedkoper is dan eentje van de bakker, het is toch fabrieksbrood. En dat kan beter. En misschien kan ik dat zelfs wel beter. Een nieuwe hobby?
En zo zocht ik na een week wikken en wegen de zoveelste website op met een "maar hoe doe je dat nu eigenlijk". Ik schreef me in voor een nieuwsbrief zodat ik een gratis stappenplan kreeg over hoe je nu eigenlijk een zuurdesem starter kon maken.
En op 3 december begon ik met de eerste stap. Ik had in de tuin een glazen weckpot gevonden, en die na een rondje boenen ook nog door de vaatwasser gehaald zodat de glazen onderdelen goed schoon waren. Er zat weliswaar geen rubberen ring meer bij maar dat was voor een zuurdesem experiment niet erg. Als ik die ooit nog nodig ga hebben, haal ik er eentje bij Dille & Kamille.
Je hoeft de instructies niet echt te downloaden als je deze trend volgt:
Dag 1 (3-12-2025): 60 gram volkorenbloem en 60 gram water. (120 gram starter)
Dag 2 (4-12-2025): alleen even roeren met een vork om het deeg meer zuurstof te geven.
Dag 3 (5-12-2025): Gooi 60 gram weg, voer de starter met 60 gram bloem en 60 gram water. (180 gram starter)
Dag 4 (6-12-2025): Gooi 90 gram weg, voer de starter met 60 gram bloem en 60 gram water. (210 gram starter)
Inmiddels begint het inderdaad enigzins zurig te ruiken. En het is een fijn ochtendritueel. Voer de katten. Voer Fornax*). Voer jezelf.
De volgende stappen zijn hetzelfde. Haal de helft van de starter eruit en gooi die weg. Voeg 60 gram bloem en 60 gram water toe. Goed roeren en warm wegzetten. Na een week zou je een actieve starter moeten hebben die in de eerste uren na het 'voeren' in formaat moet verdubbelen.
Als je regelmatig bakt moet je elke dag voeren, maar als je minder vaak bakt kun je de starter ook in de koelkast bewaren en slechts 1x per week voeren.
*) Eisirt bedacht de naam "Fornax" voor onze starter. Het feit dat hij geen verdere vragen of tegenwerpingen had doet mij vermoeden dat hij ook wel van een lekker brood houdt!
En ik heb al plannen om bij een molen (er is er vast wel eentje in de buurt) goed meel te halen. Boekweit. Volkorenmeel. De mogelijkheden zijn eindeloos!
En als je starter echt goed actief is kun je de hoeveelheid die je er dagelijks (of wekelijks, bij de koelkast methode) uit moet halen gebruiken voor een grote hoeveelheid recepten. Het blijft niet bij zuurdesembrood! Je kunt er koekjes, pannekoeken, muffins en wafels mee maken. Je hebt nooit je hele starter nodig voor het bakken van een brood, maar slechts een deel. En een starter kan in principe eindeloos mee - er zijn mensen die van hun oma een zuurdesem starter hebben gekregen die al generaties in de familie is.
In de beschrijving van hoe je het brood moet bakken staan ook tips over het krijgen van de beste korst. De schrijfster zweert bij een Dutch oven, Römertopf of een gietijzeren container die je in de oven kan zetten. Anders droogt de korst te snel uit tijdens het bakken. Op het Ravelry bak-a-long draadje heb ik daar nog niets over gelezen. Maar ik had op Marktplaats al wel een werkelijk prachtige gietijzeren braadpan gevonden. Ik weet alleen nog niet of die in mijn oven past. Of dat ik die daadwerkelijk nodig ga hebben! Misschien kan ik wel gewoon mijn Pyrex glazen ovenschaal met deksel gebruiken. Of lukt het gewoon op de bakplaat of het rooster en zonder deksel. We gaan het zien!
Natuurlijk zijn er ook kritische stemmen. Als je inderdaad elke dag de helft moet gebruiken en elke dag 60 gram bloem moet toevoegen zit je binnen no time aan kilo's meel toevoegen en eruit halen. Ik heb dan ook wel oren naar de koelkastmethode. Minder bloem gebruiken, minder vaak moeten bakken. Ik heb ook al filmpjes gevonden over mensen die de 'scrape' methode gebruiken: ze laten de gebruikte pot met de schraapsels staan, voeren pas als ze weten dat ze weer gaan bakken, en verspillen veel minder bloem. Ook een valide tactiek mits je schraapsel niet uitdroogt natuurlijk. Ik kan me zo voorstellen dat een goed sluitende pot daarbij kan helpen.
Hopelijk heb ik volgende week zo rond Eisirt's verjaardag een levendige Fornax en kan ik voor het eerst iets lekkers bakken met mijn starter!
Het enige lastige: ik heb de lege pot niet gewogen voor ik begon, en ik heb natuurlijk geen soortgelijke pot. Dus als ik de hele pot met inhoud weeg, weet ik niet hoeveel starter erin zit...
[Edit 19:22] - De eerste kleine belletjes zijn verschenen op Fornax, dus we hebben een teken van leven!
[Edit 7-12] - De (lege) weckpot van het bloem viel stuk op de keukenvloer vandaag, dus nu heb ik een rubberen ring voor de pot van Fornax! (en een reserve-deskel, die was nog heel.)
Toen ik een video op YouTube vond over hoe de kwaliteit van brood enorm veranderd is sinds de middeleeuwen, en hoe de manier waarop meel tegenwoordig gemaakt en bewerkt wordt de kwaliteit van ons brood ernstig heeft verminderd was ik om. Dat filmpje suggereerde dat de verandering in hoe brood gemaakt wordt mogelijk weer leidt tot allerlei spijsverteringsproblemen, glutenallergie etc. Een heel interessant filmpje wat ik kan aanraden om te kijken! En toen was ik overstag. Alhoewel een brood van de Aldi meer dan de helft goedkoper is dan eentje van de bakker, het is toch fabrieksbrood. En dat kan beter. En misschien kan ik dat zelfs wel beter. Een nieuwe hobby?
En zo zocht ik na een week wikken en wegen de zoveelste website op met een "maar hoe doe je dat nu eigenlijk". Ik schreef me in voor een nieuwsbrief zodat ik een gratis stappenplan kreeg over hoe je nu eigenlijk een zuurdesem starter kon maken.
En op 3 december begon ik met de eerste stap. Ik had in de tuin een glazen weckpot gevonden, en die na een rondje boenen ook nog door de vaatwasser gehaald zodat de glazen onderdelen goed schoon waren. Er zat weliswaar geen rubberen ring meer bij maar dat was voor een zuurdesem experiment niet erg. Als ik die ooit nog nodig ga hebben, haal ik er eentje bij Dille & Kamille.
Je hoeft de instructies niet echt te downloaden als je deze trend volgt:
Dag 1 (3-12-2025): 60 gram volkorenbloem en 60 gram water. (120 gram starter)
Dag 2 (4-12-2025): alleen even roeren met een vork om het deeg meer zuurstof te geven.
Dag 3 (5-12-2025): Gooi 60 gram weg, voer de starter met 60 gram bloem en 60 gram water. (180 gram starter)
Dag 4 (6-12-2025): Gooi 90 gram weg, voer de starter met 60 gram bloem en 60 gram water. (210 gram starter)
Inmiddels begint het inderdaad enigzins zurig te ruiken. En het is een fijn ochtendritueel. Voer de katten. Voer Fornax*). Voer jezelf.
De volgende stappen zijn hetzelfde. Haal de helft van de starter eruit en gooi die weg. Voeg 60 gram bloem en 60 gram water toe. Goed roeren en warm wegzetten. Na een week zou je een actieve starter moeten hebben die in de eerste uren na het 'voeren' in formaat moet verdubbelen.
Als je regelmatig bakt moet je elke dag voeren, maar als je minder vaak bakt kun je de starter ook in de koelkast bewaren en slechts 1x per week voeren.
*) Eisirt bedacht de naam "Fornax" voor onze starter. Het feit dat hij geen verdere vragen of tegenwerpingen had doet mij vermoeden dat hij ook wel van een lekker brood houdt!
En ik heb al plannen om bij een molen (er is er vast wel eentje in de buurt) goed meel te halen. Boekweit. Volkorenmeel. De mogelijkheden zijn eindeloos!
En als je starter echt goed actief is kun je de hoeveelheid die je er dagelijks (of wekelijks, bij de koelkast methode) uit moet halen gebruiken voor een grote hoeveelheid recepten. Het blijft niet bij zuurdesembrood! Je kunt er koekjes, pannekoeken, muffins en wafels mee maken. Je hebt nooit je hele starter nodig voor het bakken van een brood, maar slechts een deel. En een starter kan in principe eindeloos mee - er zijn mensen die van hun oma een zuurdesem starter hebben gekregen die al generaties in de familie is.
In de beschrijving van hoe je het brood moet bakken staan ook tips over het krijgen van de beste korst. De schrijfster zweert bij een Dutch oven, Römertopf of een gietijzeren container die je in de oven kan zetten. Anders droogt de korst te snel uit tijdens het bakken. Op het Ravelry bak-a-long draadje heb ik daar nog niets over gelezen. Maar ik had op Marktplaats al wel een werkelijk prachtige gietijzeren braadpan gevonden. Ik weet alleen nog niet of die in mijn oven past. Of dat ik die daadwerkelijk nodig ga hebben! Misschien kan ik wel gewoon mijn Pyrex glazen ovenschaal met deksel gebruiken. Of lukt het gewoon op de bakplaat of het rooster en zonder deksel. We gaan het zien!
Natuurlijk zijn er ook kritische stemmen. Als je inderdaad elke dag de helft moet gebruiken en elke dag 60 gram bloem moet toevoegen zit je binnen no time aan kilo's meel toevoegen en eruit halen. Ik heb dan ook wel oren naar de koelkastmethode. Minder bloem gebruiken, minder vaak moeten bakken. Ik heb ook al filmpjes gevonden over mensen die de 'scrape' methode gebruiken: ze laten de gebruikte pot met de schraapsels staan, voeren pas als ze weten dat ze weer gaan bakken, en verspillen veel minder bloem. Ook een valide tactiek mits je schraapsel niet uitdroogt natuurlijk. Ik kan me zo voorstellen dat een goed sluitende pot daarbij kan helpen.
Hopelijk heb ik volgende week zo rond Eisirt's verjaardag een levendige Fornax en kan ik voor het eerst iets lekkers bakken met mijn starter!
Het enige lastige: ik heb de lege pot niet gewogen voor ik begon, en ik heb natuurlijk geen soortgelijke pot. Dus als ik de hele pot met inhoud weeg, weet ik niet hoeveel starter erin zit...
[Edit 19:22] - De eerste kleine belletjes zijn verschenen op Fornax, dus we hebben een teken van leven!
[Edit 7-12] - De (lege) weckpot van het bloem viel stuk op de keukenvloer vandaag, dus nu heb ik een rubberen ring voor de pot van Fornax! (en een reserve-deskel, die was nog heel.)
no subject
Date: 2025-12-08 02:12 pm (UTC)